Zatrzymanie prawa jazdy za alkohol – co dalej? Jak odzyskać prawo jazdy przed wyrokiem?
W sprawach dotyczących jazdy po alkoholu czas bezpośrednio po kontroli może mieć duże znaczenie. Warto nie tylko ustalić wynik badania, ale również sprawdzić sposób przeprowadzenia pomiarów, dokumentację kontroli oraz podstawę dalszego zatrzymania prawa jazdy.
Kiedy Policja zatrzymuje prawo jazdy za alkohol?
Zgodnie z art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym Policjant zatrzymuje wydane w kraju prawo jazdy, jeżeli istnieje uzasadnione podejrzenie, że kierujący znajduje się:
-
w stanie nietrzeźwości,
-
w stanie po użyciu alkoholu,
-
albo pod wpływem środka działającego podobnie do alkoholu.
Nie trzeba zatem czekać na prawomocny wyrok. Zatrzymanie prawa jazdy następuje już na etapie kontroli drogowej, jeżeli zachodzą ustawowe przesłanki.
W praktyce podstawą jest najczęściej wynik badania urządzeniem elektronicznym dokonującym pomiaru alkoholu w wydychanym powietrzu. W niektórych sytuacjach konieczne może być również badanie krwi.
Warto pamiętać, że czym innym jest samo zatrzymanie prawa jazdy podczas kontroli, a czym innym późniejsze orzeczenie przez sąd zakazu prowadzenia pojazdów.
Czy po zatrzymaniu prawa jazdy za alkohol można jeszcze prowadzić samochód?
To jedno z najczęściej zadawanych pytań.
W przypadku zatrzymania prawa jazdy z powodu podejrzenia prowadzenia pojazdu po alkoholu pokwitowanie zatrzymania prawa jazdy nie daje kierowcy dodatkowych 7 dni na dalszą jazdę.
Przepisy przewidują możliwość kierowania pojazdem przez 7 dni na podstawie pokwitowania w niektórych innych przypadkach zatrzymania dokumentu, ale zasada ta nie obejmuje zatrzymania prawa jazdy z powodu uzasadnionego podejrzenia, że kierowca znajduje się w stanie po użyciu alkoholu lub w stanie nietrzeźwości.
Dlatego po zatrzymaniu prawa jazdy za alkohol nie należy zakładać, że samo otrzymanie pokwitowania pozwala jeszcze przez kilka dni legalnie prowadzić samochód.
Co dzieje się z prawem jazdy po kontroli?
Zatrzymanie prawa jazdy przez Policję nie kończy procedury.
Jeżeli sprawa dotyczy podejrzenia popełnienia przestępstwa, dalsza decyzja należy w postępowaniu przygotowawczym do prokuratora.
Jeżeli czyn ma charakter wykroczenia, o zatrzymaniu prawa jazdy rozstrzyga sąd właściwy do rozpoznania sprawy.
W przypadku polskiego prawa jazdy zatrzymanie jest obecnie ujawniane również w systemie teleinformatycznym. W praktyce nie ma więc znaczenia, że kierowca fizycznie nie posiada plastikowego dokumentu przy sobie albo korzysta z elektronicznego dokumentu w aplikacji.
Ile czasu ma prokurator na decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy?
Prawo o ruchu drogowym przewiduje określony tryb postępowania.
Informacja o zatrzymaniu prawa jazdy jest przekazywana właściwemu organowi, a postanowienie o zatrzymaniu prawa jazdy wydaje odpowiednio prokurator albo sąd.
Zgodnie z art. 137 Prawa o ruchu drogowym postanowienie powinno zostać wydane w terminie 14 dni od otrzymania informacji o zatrzymaniu prawa jazdy albo dokumentu.
W sprawie o przestępstwo na etapie postępowania przygotowawczego postanowienie wydaje prokurator. Po skierowaniu sprawy do sądu kompetencja przechodzi na sąd.
W sprawach o wykroczenia postanowienie wydaje sąd.
Co w przypadku badania krwi?
Inaczej może wyglądać sytuacja, gdy podczas kontroli nie udało się definitywnie ustalić stężenia alkoholu na podstawie badania wydychanego powietrza i pobrana została krew.
W takim przypadku dalsza procedura jest związana z oczekiwaniem na wynik badania.
Przepisy przewidują szczególną regulację dotyczącą sytuacji, w której wynik badania krwi lub moczu nie zostanie uzyskany w ciągu 30 dni od zatrzymania prawa jazdy.
Nie oznacza to jednak, że samo przekroczenie określonego terminu automatycznie kończy całe postępowanie dotyczące jazdy po alkoholu. Kwestia zatrzymania prawa jazdy i odpowiedzialności karnej albo wykroczeniowej to dwie odrębne kwestie.
Czy można złożyć zażalenie na zatrzymanie prawa jazdy?
Tak.
Na postanowienie o zatrzymaniu prawa jazdy przysługuje zażalenie.
Jest to szczególnie istotne z punktu widzenia osoby, dla której możliwość prowadzenia samochodu jest niezbędna do wykonywania zawodu, prowadzenia działalności gospodarczej albo realizowania obowiązków rodzinnych.
Samo wskazanie, że prawo jazdy jest potrzebne do pracy, zwykle nie wystarcza jednak do skutecznego zakwestionowania zatrzymania.
W zażaleniu należy przede wszystkim analizować, czy w konkretnym przypadku istnieją podstawy prawne i faktyczne do dalszego zatrzymania prawa jazdy.
Co można podnosić w zażaleniu?
Każda sprawa wymaga indywidualnej oceny. Znaczenie mogą mieć między innymi:
-
rzeczywiste wyniki kolejnych badań,
-
odstępy czasowe pomiędzy pomiarami,
-
kierunek zmian stężenia alkoholu,
-
sposób przeprowadzenia badania,
-
rodzaj zastosowanego urządzenia,
-
dokumentacja dotycząca jego sprawności,
-
okoliczności spożywania alkoholu,
-
moment zakończenia spożycia,
-
moment rozpoczęcia prowadzenia pojazdu,
-
ewentualny wynik badania krwi,
-
wątpliwości dotyczące tego, kto faktycznie kierował pojazdem.
Szczególnej analizy wymagają sprawy, w których wynik znajduje się w pobliżu granicy pomiędzy wykroczeniem a przestępstwem.
Więcej na temat tej granicy można przeczytać we wpisie „Stan po użyciu alkoholu a stan nietrzeźwości – co oznacza granica 0,5 promila?”.
0,5 promila – wykroczenie czy przestępstwo?
Granice odpowiedzialności mają bardzo istotne znaczenie dla dalszego zatrzymania prawa jazdy.
Stan po użyciu alkoholu zachodzi, gdy zawartość alkoholu we krwi wynosi od 0,2‰ do 0,5‰ albo gdy stężenie alkoholu w wydychanym powietrzu mieści się w odpowiadającym temu ustawowemu przedziale.
Stan nietrzeźwości występuje po przekroczeniu ustawowej granicy 0,5‰ albo gdy zawartość alkoholu prowadzi do przekroczenia tej wartości.
Prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie po użyciu alkoholu może stanowić wykroczenie z art. 87 § 1 Kodeksu wykroczeń.
Prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości może stanowić przestępstwo z art. 178a § 1 Kodeksu karnego.
Dlatego w sprawach granicznych prawidłowość przeprowadzenia badania ma szczególne znaczenie.
Czy spadające wyniki alkomatu mogą pomóc kierowcy?
Kolejne wyniki badania nie powinny być oceniane w oderwaniu od siebie.
Przykładowo inne znaczenie może mieć sytuacja, w której kolejne pomiary wyraźnie rosną, a inne taka, w której systematycznie spadają.
Kierunek zmian może mieć znaczenie przy ustalaniu, czy w chwili prowadzenia pojazdu alkohol znajdował się jeszcze w fazie wchłaniania, czy już w fazie eliminacji.
Nie można jednak przyjąć prostej zasady, zgodnie z którą spadające wyniki automatycznie oznaczają brak odpowiedzialności.
W określonych sprawach konieczna może być analiza retrospektywna przeprowadzana przez biegłego, która ma na celu ustalenie prawdopodobnego stężenia alkoholu w chwili kierowania pojazdem.
Czy można odzyskać prawo jazdy przed wyrokiem?
Tak, jest to możliwe.
Zatrzymanie prawa jazdy na etapie postępowania nie jest tym samym co prawomocne orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów.
Jeżeli organ uzna, że dalsze zatrzymanie dokumentu nie jest uzasadnione, możliwy jest jego zwrot jeszcze przed prawomocnym zakończeniem sprawy.
Może do tego dojść między innymi w wyniku uwzględnienia zażalenia.
Nie oznacza to oczywiście, że w każdej sprawie dotyczącej jazdy po alkoholu odzyskanie prawa jazdy przed wyrokiem będzie możliwe. Decydują konkretne okoliczności i materiał dowodowy.
Czy okres zatrzymania prawa jazdy zalicza się później na poczet zakazu?
Jeżeli sąd ostatecznie orzeknie zakaz prowadzenia pojazdów, okres wcześniejszego zatrzymania prawa jazdy co do zasady podlega uwzględnieniu przy wykonywaniu tego zakazu.
Ma to duże znaczenie praktyczne, ponieważ postępowanie karne może trwać wiele miesięcy.
Dlatego data faktycznego zatrzymania uprawnienia powinna być dokładnie ustalona i uwzględniona przy wykonywaniu późniejszego orzeczenia.
Co grozi za jazdę w stanie nietrzeźwości?
Prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości jest przestępstwem określonym w art. 178a § 1 Kodeksu karnego.
Odpowiedzialność nie ogranicza się do samej kary zasadniczej. W sprawie mogą pojawić się również:
-
zakaz prowadzenia pojazdów,
-
świadczenie pieniężne,
-
odpowiedzialność związana z przepadkiem pojazdu albo jego równowartości w przypadkach przewidzianych prawem,
-
wpis do Krajowego Rejestru Karnego w przypadku skazania.
Nie w każdej sprawie rezultat musi być jednak identyczny.
Przy spełnieniu ustawowych warunków możliwe może być między innymi warunkowe umorzenie postępowania. Temat ten został szerzej omówiony w osobnym artykule dotyczącym warunkowego umorzenia postępowania w sprawie jazdy pod wpływem alkoholu.
Co zrobić po zatrzymaniu prawa jazdy za alkohol?
Przede wszystkim warto zabezpieczyć dokumentację z kontroli.
Znaczenie mogą mieć protokoły badań, godziny poszczególnych pomiarów, wskazane wyniki oraz informacje dotyczące urządzenia.
Nie należy również pochopnie zakładać, że skoro wynik badania przekroczył określoną wartość, dalszy przebieg postępowania jest już przesądzony.
Sprawy dotyczące prowadzenia pojazdów po alkoholu często wymagają analizy zarówno prawa karnego, jak i przepisów ruchu drogowego oraz sposobu przeprowadzenia badań.
Adwokat w sprawie zatrzymania prawa jazdy za alkohol – Warszawa
Jeżeli prawo jazdy zostało zatrzymane za jazdę po alkoholu, adwokat może przeanalizować dokumentację kontroli, wyniki badań oraz zasadność dalszego zatrzymania prawa jazdy.
W zależności od etapu sprawy pomoc może obejmować między innymi przygotowanie zażalenia na postanowienie o zatrzymaniu prawa jazdy, udział w postępowaniu przygotowawczym oraz przygotowanie strategii obrony w postępowaniu sądowym.
Kancelaria Adwokacka Maciej Płacheta w Warszawie prowadzi sprawy karne dotyczące jazdy po alkoholu, zatrzymania prawa jazdy oraz zakazu prowadzenia pojazdów.
KONTAKT
696 599 733